รวมคำถามยอดฮิตสำหรับอินเวอร์เตอร์ที่ทุกคนสงสัย

3 คำถามที่หลายๆคนอาจจะกำลังสงสัยเกี่ยวกับอินเวอร์เตอร์โซล่าเซลล์

ปัจจุบันการติดตั้ง ระบบโซลาร์เซลล์ นั้นได้รับความนิยมอย่างต่อเนื่อง ทั้งในบ้านพักอาศัย อาคารสำนักงาน โรงงาน และ ภาคธุรกิจ เนื่องจากสามารถช่วยลดค่าไฟฟ้าในระยะยาว เพิ่มความมั่นคงด้านพลังงาน และ เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม โดยหนึ่งในอุปกรณ์ที่ถือเป็น “หัวใจ” ของระบบโซลาร์เซลล์ คือ อินเวอร์เตอร์ เพราะเป็นตัวแปลงกระแสไฟฟ้าที่ผลิตจากแผงโซลาร์เซลล์ให้สามารถนำไปใช้งานกับเครื่องใช้ไฟฟ้าทั่วไปได้ หากไม่มีอินเวอร์เตอร์ ระบบโซลาร์เซลล์ก็ไม่สามารถทำงานได้อย่างสมบูรณ์ แต่อย่างไรก็ตาม ผู้ที่กำลังสนใจติดตั้งโซลาร์เซลล์มักมีข้อสงสัยเกี่ยวกับอินเวอร์เตอร์เป็นจำนวนมาก เช่น อินเวอร์เตอร์คืออะไร? ต้องเลือกขนาดเท่าไร? ใช้งานได้กี่ปี? หรือ ควรเลือกยี่ห้อไหนดี ดังนั้นบทความนี้ได้รวบรวมคำถามยอดฮิตเกี่ยวกับอินเวอร์เตอร์ระบบโซลาร์เซลล์ พร้อมคำตอบที่เข้าใจง่าย เพื่อช่วยให้คุณเลือกใช้งานได้อย่างเหมาะสม

อินเวอร์เตอร์ระบบโซล่าทำหน้าที่อะไร? ทำไมระบบจึงขาดไม่ได้?

แผงโซล่าเซลล์ที่ติดตั้งอยู่บนหลังคาบ้านทำหน้าที่รับแสงอาทิตย์แล้วเปลี่ยนเป็นพลังงานไฟฟ้า ซึ่งไฟฟ้าที่ผลิตได้จากแผงโซล่าเซลล์นั้นจะมีลักษณะเป็น ไฟฟ้ากระแสตรง คือกระแสไฟฟ้าจะวิ่งไปในทิศทางเดียว และ มีแรงดันที่ไม่คงที่ ขึ้นอยู่กับความเข้มของแสงแดด แต่ในทางกลับกัน ระบบโครงข่ายไฟฟ้าจากการไฟฟ้า และ เครื่องใช้ไฟฟ้าทุกชนิดที่เราใช้ในบ้าน ไม่ว่าจะเป็น ทีวี ตู้เย็น เครื่องปรับอากาศ พัดลม หรือ ชาร์จเจอร์สมาร์ทโฟน ล้วนถูกออกแบบมาให้ทำงานกับ ไฟฟ้ากระแสสลับ ที่มีความถี่คงที่หน้าที่หลักของ อินเวอร์เตอร์ระบบโซล่า คือการทำหน้าที่เป็น “ตัวแปลภาษา” หรือ “สะพานเชื่อม” ที่คอยแปลงไฟฟ้ากระแสตรง (DC) จากแผงโซล่าเซลล์ ให้กลายเป็นไฟฟ้ากระแสสลับ (AC) ที่มีแรงดัน ความถี่ และ คุณภาพสัญญาณที่นิ่ง สนิท และ สอดคล้องกับระบบไฟของการไฟฟ้าอย่างสมบูรณ์แบบ หากไม่มีอินเวอร์เตอร์ พลังงานจากแผงโซล่าเซลล์ก็เปรียบเสมือนน้ำมันดิบที่ไม่สามารถเติมใส่รถยนต์ใช้งานได้โดยตรงนั้นเอง

คำถามที่หลายๆคนสงสัยเกี่ยวกับ อินเวอร์เตอร์ ในระบบโซล่าเซลล์

1.เลือกประเภทอินเวอร์เตอร์ให้เหมาะสมอย่างไร

นี่คือหนึ่งในคำถามคลาสสิกที่สุดสำหรับผู้เริ่มต้นศึกษา ระบบโซล่าเซลล์ถูกแบ่งออกเป็น 3 ประเภทใหญ่ๆ ตามลักษณะการเชื่อมต่อกับระบบสายส่งของการไฟฟ้า ซึ่งใจความสำคัญอยู่ที่ตัวอินเวอร์เตอร์ ดังนี้

1.1. อินเวอร์เตอร์ระบบ On-Grid (ระบบเชื่อมสายส่ง)

เป็นระบบที่นิยมมากที่สุดสำหรับบ้านพักอาศัย และ โรงงานที่ใช้งานไฟในตอนกลางวัน อินเวอร์เตอร์ประเภทนี้จะทำงานร่วมกับการไฟฟ้าตลอดเวลา โดยจะรับไฟจากแผงโซล่าแปลงไปผสมกับไฟการไฟฟ้าเพื่อจ่ายให้เครื่องใช้ไฟฟ้าในบ้าน

• ข้อดี: ราคาประหยัดที่สุด, ระบบไม่ซับซ้อน, ค่าบำรุงรักษาต่ำ, สามารถทำเรื่องขายไฟคืนให้การไฟฟ้าได้ (ตามโครงการโซล่าภาคประชาชน)
• ข้อจำกัด: ไม่มีแบตเตอรี่สำรองไฟ และ หากไฟจากการไฟฟ้าดับ ระบบโซล่าเซลล์จะดับตามไปด้วยทันที

1.2. อินเวอร์เตอร์ระบบ Off-Grid (ระบบอิสระ)

เป็นระบบที่ไม่เชื่อมต่อกับการไฟฟ้าเลย เหมาะสำหรับพื้นที่ห่างไกล พื้นที่เกษตรกรรม หรือ บ้านสวนที่สายไฟของการไฟฟ้าขยายไปไม่ถึง อินเวอร์เตอร์จะรับไฟจากแผงโซล่าเซลล์มาจ่ายให้เครื่องใช้ไฟฟ้า และ ชาร์จลงแบตเตอรี่เพื่อเก็บไว้ใช้ในเวลากลางคืน

• ข้อดี: พึ่งพาตนเองได้ 100%, ไม่ต้องขออนุญาตจากการไฟฟ้า, ไม่มีบิลค่าไฟ
• ข้อจำกัด: ต้นทุนสูง (เพราะค่าแบตเตอรี่), หากคำนวณขนาดแผง และ แบตเตอรี่ไม่ดี ไฟอาจหมดกลางคันได้ และ ไม่สามารถดึงไฟหลวงมาช่วยเสริมได้

1.3. อินเวอร์เตอร์ระบบ Hybrid (ระบบผสม)

เป็นการนำข้อดีของ On-Grid และ Off-Grid มารวมกัน ตัวอินเวอร์เตอร์มีความฉลาดสูง สามารถรับไฟจากทั้งแผงโซล่าเซลล์, แบตเตอรี่ และ ระบบของการไฟฟ้าพร้อมๆ กัน โดยมันจะเลือกบริหารพลังงานอย่างคุ้มค่าที่สุด เช่น ตอนกลางวันใช้ไฟจากแผง แดดอ่อนดึงไฟหลวงเสริม ตอนเย็นใช้ไฟจากแบตเตอรี่

• ข้อดี: มีไฟสำรองใช้เมื่อไฟดับ (ทำงานเป็น UPS), บริหารจัดการพลังงานได้ยืดหยุ่น, ช่วยลดค่าไฟช่วง Peak ได้ดี (หากใช้มิเตอร์ TOU)
• ข้อจำกัด: ตัวเครื่องอินเวอร์เตอร์ และ ระบบแบตเตอรี่มีราคาค่อนข้างสูง และ การติดตั้งมีความซับซ้อนกว่า

2. String Inverter กับ Microinverter แตกต่างกันอย่างไร? แบบไหนดีกว่า?

สำหรับระบบ On-Grid ในปัจจุบัน มีสถาปัตยกรรมการออกแบบอินเวอร์เตอร์อยู่ 2 แบบหลักๆ ที่กำลังแข่งขันกันในตลาด ได้แก่

2.1 String Inverter (อินเวอร์เตอร์แบบรวมศูนย์)

เป็นการนำแผงโซล่าเซลล์หลายๆ แผง (เช่น 10 แผง) มาต่ออนุกรมกันเป็น “สาย” (String) แล้วลากสายไฟ DC แรงดันสูงลงมาเข้าที่ตัวอินเวอร์เตอร์ขนาดใหญ่เพียงเครื่องเดียวที่ติดตั้งอยู่ด้านล่าง

• ข้อดี: ราคาต่อกิโลวัตต์ถูกกว่า, ดูแลรักษาง่ายเพราะตัวเครื่องอยู่ในระดับสายตา, เป็นเทคโนโลยีที่สุกงอม และ น่าเชื่อถือ
• ข้อเสีย: มี “เอฟเฟกต์ไฟตกตามกัน” กล่าวคือ หากมีแผงใดแผงหนึ่งโดนเงาต้นไม้บัง มีขี้นกตกใส่ หรือแผงสกปรก ประสิทธิภาพของทุกแผงในสายนั้นจะดรอปลงไปเท่ากับแผงที่แย่ที่สุดทันที และ ระบบสายไฟ DC บนหลังคาจะมีแรงดันสูงมาก (อาจถึง 600V – 1000V) ซึ่งต้องเดินระบบอย่างระมัดระวังเพื่อป้องกันไฟไหม้

2.2 Microinverter (อินเวอร์เตอร์ขนาดจิ๋วรายแผง)

เป็นการย้ายอินเวอร์เตอร์ตัวเล็กๆ ไปติดตั้งไว้ที่ใต้แผงโซล่าเซลล์เลย (1 ตัว ต่อ 1 แผง หรือ 1 ตัว ต่อ 2-4 แผง) แปลงไฟ DC เป็น AC ตั้งแต่บนหลังคา แล้วลากสายไฟ AC ลงมาใช้งาน

• ข้อดี: มีอิสระต่อกันแผงไหนโดนเงาบัง แผงอื่นๆยังผลิตไฟได้เต็ม 100% ไม่ฉุดรั้งกัน , มีความปลอดภัยสูงกว่าเนื่องจากสายที่ลากลงมาเป็นไฟ AC แรงดันต่ำ (220V) จึงลดความเสี่ยงการเกิดประกายไฟ ที่เป็นสาเหตุของเพลิงไหม้ และ ดูข้อมูลรายแผงได้สามารถเช็กผ่านแอปพลิเคชันได้เลยว่าแผงไหนมีปัญหา หรือ ผลิตไฟได้เท่าไหร่
• ข้อเสีย: ราคาโดยรวมแพงกว่า String Inverter ประมาณ 20-35%, หากอินเวอร์เตอร์เสียในอนาคต ช่างต้องปีนขึ้นไปเปลี่ยนบนหลังคาซึ่งทำได้ยากกว่า

3. ควรติดตั้งอินเวอร์เตอร์ไว้ที่ไหนในบ้านดีที่สุด? ติดตั้งนอกบ้านตากแดดตากฝนได้ไหม?

อินเวอร์เตอร์โซล่าเซลล์ยุคปัจจุบันมักจะระบุมาตรฐานการกันน้ำกันฝุ่นที่ระดับ IP65 (กันฝุ่นได้สมบูรณ์และ กันน้ำฉีดได้จากทุกทิศทาง) หรือ IP66 ซึ่งในทางทฤษฎี คือสามารถติดตั้งภายนอกอาคารได้ แต่ในทางปฏิบัติของวิศวกรติดตั้ง ไม่แนะนำให้ติดตากแดดตรงๆ เด็ดขาด

จะเห็นว่าการเลือกใช้อินเวอร์เตอร์ที่มีคุณภาพสูง และ เหมาะสมกับการใช้งาน แม้จะมีต้นทุนที่สูงกว่าในตอนแรก แต่เมื่อเทียบกับความเสถียร ความปลอดภัยของทรัพย์สิน และ อายุการใช้งานที่ยาวนานนับสิบปีแล้ว ถือเป็นการลงทุนที่คุ้มค่าในระยะยาวอย่างแน่นอนครับ ดังนั้นหากสนใจระบบโซล่าเซลล์ที่มีประสิทธิภาพเราจึงขอแนะนำ บริษัท พรีเมียร์ โพรดักส์ (มหาชน) จำกัด ที่สามารถติดตั้งระบบ Solar ได้ทั้ง อาคารบ้านเรือน โรงงานทุกขนาด เรามีทีมวิศวกรผู้เชี่ยวชาญคอยให้คำแนะนำปรึกษา อย่างมืออาชีพทั้งก่อนการขาย และ บริการหลังการขาย มีอุปกรณ์ที่ได้มาตรฐาน คุณภาพสูง อีกทั้งบริการหลังการขายที่ครบถ้วนครบวงจร จึงมั่นใจในคุณสินค้า และ บริการได้อย่างแน่นอน